Αμοξικιλλίνη (Amoxicillin) – Οδηγός για Ασθενείς

Η Αμοξικιλλίνη είναι ένα αντιβιοτικό της οικογένειας των πενικιλλινών που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία ορισμένων βακτηριακών λοιμώξεων. Στον παρόντα οδηγό θα βρείτε σαφή και χρήσιμη ενημέρωση σχετικά με το πώς δρα, πώς απορροφάται, πότε συνήθως χορηγείται, τι πρέπει να προσέξετε με το φαγητό και το αλκοόλ, καθώς και πρακτικές συμβουλές για ασφαλή χρήση.

Οι ανάγκες κάθε ασθενούς διαφέρουν. Διαβάστε προσεκτικά τις πληροφορίες του φύλλου οδηγιών του προϊόντος σας και ακολουθήστε τις οδηγίες υγείας που σας έχουν δοθεί.

Βασικές πληροφορίες προϊόντος

Πώς δρα η αμοξικιλλίνη (Μηχανισμός δράσης)

Η αμοξικιλλίνη είναι β-λακταμικό αντιβιοτικό. Δρα αναστέλλοντας ένζυμα που συμμετέχουν στο σχηματισμό του βακτηριακού κυτταρικού τοιχώματος. Χωρίς σωστή δομή του τοιχώματος, το βακτήριο αδυνατεί να επιβιώσει και ο πολλαπλασιασμός του περιορίζεται.

Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι η αποτελεσματικότητα εξαρτάται από το αν το υπεύθυνο βακτήριο είναι ευαίσθητο στην αμοξικιλλίνη και από το αν υπάρχουν μηχανισμοί αντοχής (π.χ. παραγωγή β-λακταμασών).

• Ευαίσθητα βακτήρια: συνήθως ανταποκρίνονται σε πενικιλλίνες όπως η αμοξικιλλίνη.
• Ανθεκτικότητα: σε ορισμένες περιπτώσεις απαιτείται διαφορετική θεραπευτική επιλογή.
• Ιογενείς λοιμώξεις: η αμοξικιλλίνη δεν είναι κατάλληλη για ιούς.

Φαρμακοκινητική (Πώς κινείται το φάρμακο στον οργανισμό)

Η κατανόηση της φαρμακοκινητικής βοηθά να καταλάβετε γιατί τηρείται συγκεκριμένο σχήμα λήψης. Παρακάτω είναι μια γενική εικόνα για το πώς συμπεριφέρεται η αμοξικιλλίνη στον οργανισμό:

• Απορρόφηση: Η αμοξικιλλίνη απορροφάται συνήθως καλά από το στόμα. Η παρουσία τροφής μπορεί να επηρεάσει τον χρόνο απορρόφησης, αλλά συνήθως όχι ουσιαστικά τη συνολική ποσότητα που απορροφάται.
• Κατανομή: Διανέμεται σε διάφορους ιστούς και υγρά του σώματος, συμπεριλαμβανομένων περιοχών όπου εμφανίζονται λοιμώξεις (π.χ. αναπνευστικό σύστημα, μέση ωτίτιδα), ανάλογα με τις συνθήκες.
• Μεταβολισμός: Ένα μέρος μεταβολίζεται. Το μεγαλύτερο ποσοστό απομακρύνεται κυρίως αναλλοίωτο.
• Αποβολή: Η κύρια οδός αποβολής είναι μέσω των νεφρών (με τα ούρα). Γι’ αυτό σε νεφρική δυσλειτουργία μπορεί να απαιτείται προσαρμογή.

Λόγω της αποβολής από τους νεφρούς και του ρυθμού με τον οποίο μειώνονται τα επίπεδα στο σώμα, συχνά χρειάζεται τήρηση του μεσοδιαστήματος μεταξύ των δόσεων.

Για ποιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται συνήθως (Ενδείξεις)

Η αμοξικιλλίνη χρησιμοποιείται για τη θεραπεία βακτηριακών λοιμώξεων από μικροοργανισμούς που είναι γνωστό ή αναμενόμενο ότι είναι ευαίσθητοι.

Παραδείγματα λοιμώξεων που μπορεί να αντιμετωπιστούν με αμοξικιλλίνη:

• Λοιμώξεις αναπνευστικού: π.χ. ορισμένες βακτηριακές λοιμώξεις του λαιμού/αμυγδαλών, βρογχίτιδα ή πνευμονία (όταν υπάρχει κατάλληλη κλινική ένδειξη).
• Ωτορινολαρυγγολογικές λοιμώξεις (ΩΡΛ): π.χ. μέση ωτίτιδα, ιγμορίτιδα σε κατάλληλες περιπτώσεις.
• Λοιμώξεις ουροποιητικού: σε επιλεγμένες περιπτώσεις και ανάλογα με την ευαισθησία του μικροβίου.
• Λοιμώξεις δέρματος και μαλακών μορίων: σε περιπτώσεις που ο υπεύθυνος οργανισμός είναι ευαίσθητος.
• Οδοντικές/στοματικές λοιμώξεις: όπου ενδείκνυται από τον θεράποντα ιατρό.

Σημαντικό: Δεν είναι κατάλληλη για όλες τις λοιμώξεις. Η επιλογή αντιβιοτικού εξαρτάται από τη διάγνωση, την περιοχή της λοίμωξης, τη σοβαρότητα, και συχνά από το ιστορικό αντοχών.

Πότε και πώς να τη λαμβάνετε (Χρονισμός και πρακτική χρήση)

Η αποτελεσματικότητα της θεραπείας επηρεάζεται από την ομοιόμορφη διατήρηση κατάλληλων επιπέδων στο σώμα. Για αυτό είναι σημαντικό να ακολουθείτε το προτεινόμενο σχήμα λήψης και να μη χάνετε δόσεις.

Τυπικό μοτίβο λήψης

Συχνά η αμοξικιλλίνη λαμβάνεται σε διαιρεμένες δόσεις κατά τη διάρκεια της ημέρας (π.χ. 2–3 φορές ημερησίως), ανάλογα με τη συγκεκριμένη οδηγία για το σκεύασμα και τη λοίμωξη.

Τι να κάνετε αν ξεχάσετε μια δόση

• Αν θυμηθείτε νωρίς, πάρτε τη δόση όπως θα έπρεπε.
• Αν είναι κοντά στην επόμενη δόση, παραλείψτε τη χαμένη και συνεχίστε κανονικά.
• Μην πάρετε διπλή δόση για να αναπληρώσετε.

Διάρκεια θεραπείας

Ακόμη κι αν νιώσετε καλύτερα, είναι σημαντικό να ολοκληρώσετε την προτεινόμενη αγωγή, εκτός αν σας ζητηθεί διαφορετικά από επαγγελματία υγείας. Η πρόωρη διακοπή μπορεί να οδηγήσει σε υποτροπή και συμβολή στην αντοχή.

Δοσολογία: τι πρέπει να γνωρίζετε

Η δοσολογία της αμοξικιλλίνης εξαρτάται από:

• την ηλικία (ενήλικες/παιδιά),
• το βάρος (ιδίως στα παιδιά),
• τη σοβαρότητα της λοίμωξης,
• τη θέση της λοίμωξης (π.χ. αυτί, λαιμός, ουροποιητικό),
• την πιθανή αντοχή του μικροβίου,
• τη νεφρική λειτουργία, καθώς η αποβολή γίνεται κυρίως από τους νεφρούς.

Για λόγους ασφάλειας, μην αυξάνετε ή μειώνετε τη δόση και μη χρησιμοποιείτε διαφορετικό σχήμα από αυτό που σας έχει δοθεί για το συγκεκριμένο σκεύασμα. Τα διαθέσιμα περιεκτικότητες διαφέρουν (π.χ. σε mg), ενώ τα παιδιατρικά εναιωρήματα έχουν ιδιαίτερες οδηγίες παρασκευής/μέτρησης.

Παράδειγμα λήψης σε μορφή “γενικής εικόνας”

Σε πολλούς τύπους λοιμώξεων, η αμοξικιλλίνη χορηγείται σε σχήματα που κυμαίνονται συνήθως από 2 έως 3 δόσεις ημερησίως, με βάση την κλινική εκτίμηση και τη μορφή του σκευάσματος. Η ακριβής δοσολογία είναι εξατομικευμένη.

Φαγητό και αμοξικιλλίνη: αλληλεπιδράσεις

Η αμοξικιλλίνη συνήθως μπορεί να ληφθεί με ή χωρίς φαγητό. Το φαγητό μπορεί να:

• καθυστερήσει ελαφρώς την έναρξη απορρόφησης,
• μειώσει τη ναυτία σε κάποιους ασθενείς,
• συντελέσει σε καλύτερη ανοχή, ειδικά σε ευαίσθητο στομάχι.

Αν παρατηρείτε γαστρεντερική ενόχληση (π.χ. ναυτία ή στομαχικές κράμπες), συχνά βοηθά η λήψη μετά από γεύμα. Παρ’ όλα αυτά, τηρείτε πάντα τις οδηγίες του προϊόντος σας.

Αλκοόλ και φάρμακα: τι να προσέξετε

Σε γενικές γραμμές, η κατανάλωση αλκοόλ κατά τη διάρκεια μιας αντιβιοτικής θεραπείας μπορεί να επιδεινώσει συμπτώματα όπως ναυτία, ζάλη ή διαταραχές στο στομάχι. Επιπλέον, το αλκοόλ μπορεί να επηρεάσει την ανάρρωση.

Αν θέλετε πρακτική καθοδήγηση:

• Αποφύγετε το αλκοόλ όσο διαρκεί η θεραπεία, ιδιαίτερα αν νιώθετε ασθενής.
• Εάν χρειάζεται κοινωνική κατανάλωση, περιορίστε σημαντικά και παρατηρήστε τυχόν ανεπιθύμητες ενέργειες.
• Σε περίπτωση που λαμβάνετε και άλλα φάρμακα, η συνολική αλληλεπίδραση μπορεί να διαφέρει· ελέγξτε τις πιθανές επιδράσεις.

Σημείωση: Η αμοξικιλλίνη δεν είναι γνωστή για τον ίδιο “τύπο” αντίδρασης με το αλκοόλ όπως ορισμένα άλλα φάρμακα, ωστόσο η αποφυγή είναι η ασφαλέστερη επιλογή κατά τη διάρκεια λοιμώξεων και θεραπείας.

Αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα (γενική εικόνα)

Οι αλληλεπιδράσεις εξαρτώνται από τη συνολική θεραπευτική αγωγή. Παρακάτω αναφέρονται συχνά σημαντικά παραδείγματα που αξίζει να συζητήσετε με φαρμακοποιό/γιατρό:

• Αντισυλληπτικά από το στόμα: Αν και η αμοξικιλλίνη δεν θεωρείται συνήθως ότι μειώνει άμεσα την αποτελεσματικότητα, η διάρροια ή ο έμετος (αν παρουσιαστούν) μπορεί να επηρεάσουν την απορρόφηση. Σε έντονη γαστρεντερική διαταραχή, ζητήστε συμβουλή για επιπλέον προστασία.
• Αντιπηκτικά (π.χ. βαρφαρίνη): Υπάρχει πιθανότητα να επηρεαστούν δείκτες πήξης σε ορισμένες περιπτώσεις, γι’ αυτό μπορεί να χρειάζεται πιο συχνή παρακολούθηση.
• Φάρμακα που επηρεάζουν τα νεφρά: Επειδή η αποβολή είναι νεφρική, φάρμακα που επηρεάζουν τη νεφρική λειτουργία μπορεί να απαιτούν προσοχή σε ευπαθείς ασθενείς.
• Αλλοπαθής λήψη άλλων αντιβιοτικών: Η συνδυαστική χρήση αποφασίζεται από επαγγελματία υγείας.

Κρατήστε μια λίστα με όλα τα φάρμακα, συμπληρώματα και φυτικά προϊόντα που χρησιμοποιείτε και δείξτε την σε επαγγελματία υγείας για έλεγχο αλληλεπιδράσεων.

Ασφάλεια και πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες

Όπως όλα τα φάρμακα, έτσι και η αμοξικιλλίνη μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες, όχι όμως σε όλους. Οι περισσότερες είναι ήπιες έως μέτριες. Ωστόσο, ορισμένα σημεία απαιτούν άμεση αξιολόγηση.

Συχνές/αναμενόμενες παρενέργειες

• Γαστρεντερικές ενοχλήσεις (ναυτία, διάρροια, δυσπεψία).
• Εξάνθημα (σε ορισμένους ασθενείς).
• Κεφαλαλγία ή αίσθημα κόπωσης (σπανιότερα).

Σπάνιες αλλά σημαντικές αντιδράσεις

• Αλλεργική αντίδραση (π.χ. κνίδωση, πρήξιμο, συριγμός, δύσπνοια). Σε σημεία αναφυλαξίας: ζητήστε άμεση ιατρική βοήθεια.
• Σοβαρές δερματικές αντιδράσεις (π.χ. εκτεταμένο εξάνθημα, φουσκάλες, απολέπιση).
• Σημαντική ή επίμονη διάρροια (ιδίως με αίμα, πυρετό ή έντονο κοιλιακό άλγος), η οποία μπορεί να υποδηλώνει φλεγμονή του εντέρου. Σε αυτή την περίπτωση επικοινωνήστε άμεσα με γιατρό.

Πότε να προσέξετε ιδιαίτερα

• Ιστορικό αλλεργίας σε πενικιλλίνες ή άλλες β-λακτάμες.
• Ιστορικό σοβαρών αντιδράσεων σε αντιβιοτικά.
• Νεφρική δυσλειτουργία.
• Παιδιά και ηλικιωμένοι (με ιδιαίτερη προσοχή στη σωστή δοσολογία).
• Αν έχετε ανοσολογικές διαταραχές ή συχνές υποτροπές λοιμώξεων.

Συμβουλές πρακτικής χρήσης (για καλύτερα αποτελέσματα και μεγαλύτερη ασφάλεια)

• Τηρήστε το πρόγραμμα: ορίστε υπενθυμίσεις στο κινητό, ώστε να μη χάνετε δόσεις.
• Ολοκληρώστε την αγωγή: ακόμη κι αν νιώσετε καλύτερα, συνεχίστε μέχρι να ολοκληρωθεί.
• Παρατηρήστε το σώμα σας: αν εμφανιστεί εξάνθημα ή αλλεργική αντίδραση, επικοινωνήστε άμεσα.
• Ενυδάτωση: βοηθά ειδικά σε γαστρεντερικές ενοχλήσεις ή πυρετό.
• Μην μοιράζεστε αντιβιοτικά με άλλους (ούτε “για περίπτωση”).
• Αντιμετωπίστε τη διάρροια με προσοχή: μην παίρνετε αυθαίρετα αντιδιαρροϊκά, ειδικά αν υπάρχει πυρετός ή αίμα στα κόπρανα.

Εναλλακτικές επιλογές (όταν η αμοξικιλλίνη δεν είναι κατάλληλη)

Υπάρχουν περιπτώσεις όπου μπορεί να χρειαστεί διαφορετική αντιβιοτική επιλογή, π.χ. λόγω αλλεργίας, πιθανής αντοχής ή διαφορετικής κλινικής εικόνας. Παραδείγματα εναλλακτικών κατηγοριών (που αποφασίζονται από επαγγελματία υγείας) περιλαμβάνουν:

• Αμοξικιλλίνη/κλαβουλανικό (όταν υπάρχει υποψία παραγωγής β-λακταμασών).
• Κεφαλοσπορίνες σε επιλεγμένες περιπτώσεις.
• Μακρολίδες (π.χ. σε ορισμένες αναπνευστικές λοιμώξεις).
• Άλλες κατηγορίες ανάλογα με το είδος του μικροβίου και την ευαισθησία.

Η σωστή επιλογή εξαρτάται από τη διάγνωση και το προφίλ ασφαλείας για το άτομο. Μην κάνετε “αυθαίρετες” αλλαγές.

Νεότερη ενημέρωση/κατευθύνσεις: τι τονίζεται συνήθως σήμερα

Στο πλαίσιο της γενικότερης πολιτικής για την ορθή χρήση αντιβιοτικών (antibiotic stewardship), οι σύγχρονες κατευθύνσεις συνήθως δίνουν έμφαση στα εξής:

• Σωστή διάγνωση: οι ιογενείς λοιμώξεις δεν ωφελούνται από αντιβιοτικά.
• Επιλογή κατάλληλου αντιβιοτικού για τον ύποπτο μικροοργανισμό.
• Κατάλληλη διάρκεια: αποφυγή υπερθεραπείας όταν δεν χρειάζεται.
• Παρακολούθηση ανταπόκρισης: αν δεν υπάρχει βελτίωση, απαιτείται επανεκτίμηση.
• Μείωση αντοχής με την τήρηση πλήρους αγωγής και αποφυγή ακατάλληλης χρήσης.

Αν η κατάσταση επιδεινωθεί ή δεν βελτιωθεί εντός εύλογου χρονικού διαστήματος, θα πρέπει να γίνει ιατρική επανεκτίμηση.

Αμοξικιλλίνη στην Ελλάδα: αγορά, νομικό πλαίσιο και διαθεσιμότητα

Στην Ελλάδα, τα αντιβιοτικά ελέγχονται αυστηρά ως προς τη διαθεσιμότητα, τη σήμανση και τους κανόνες διακίνησης. Η ακριβής κατηγορία/διαθεσιμότητα εξαρτάται από το συγκεκριμένο σκεύασμα (μορφή, περιεκτικότητα και συσκευασία), ενώ η εμπορική κυκλοφορία μπορεί να διαφέρει ανά περίοδο.

Σε γενικές γραμμές, οι έλεγχοι αποσκοπούν στη σωστή χρήση, στη μείωση της αντοχής και στην προστασία του πληθυσμού. Για την πληρέστερη πληροφόρηση σε επίπεδο προϊόντος (π.χ. συσκευασία, περιεκτικότητα, όρια διαθεσιμότητας), δείτε τα στοιχεία της συγκεκριμένης επιλογής στο ηλεκτρονικό σας καλάθι.

Παράγοντας ποιότητας: Επιλέγετε πάντα νόμιμα διαθέσιμα προϊόντα από αξιόπιστους καναλιούς. Στη χώρα μας εφαρμόζονται κανόνες για τη φαρμακευτική διακίνηση και την ιχνηλασιμότητα.

Παραλαβή, παράδοση και διαθεσιμότητα (πώς λειτουργεί η αγορά online)

Η διαθεσιμότητα της αμοξικιλλίνης μπορεί να διαφέρει ανά περιεκτικότητα και φαρμακοτεχνική μορφή. Για αυτό, συνήθως εμφανίζεται σε κάθε προϊόν:

• αν είναι άμεσα διαθέσιμο ή υπάρχει περιορισμένη διαθεσιμότητα,
• ο χρόνος ετοιμασίας της παραγγελίας,
• οι επιλογές μεταφορικής και τα αναμενόμενα χρονικά πλαίσια παράδοσης σε περιοχές της Ελλάδας.

Συνιστάται να ελέγχετε:

• τον σωστό τύπο (π.χ. κάψουλες/δισκία ή εναιώρημα),
• την περιεκτικότητα (mg),
• την ποσότητα στη συσκευασία,
• πιθανές οδηγίες αποθήκευσης που αναγράφονται στη συσκευασία.

Μετά την παραλαβή, ελέγξτε ότι το προϊόν είναι σωστά συσκευασμένο και δεν έχει παραβιαστεί το περιτύλιγμα.

Αποθήκευση

Ακολουθήστε πάντα τις οδηγίες που αναγράφονται στη συσκευασία. Γενικά:

• Διατηρήστε το προϊόν σε κατάλληλες συνθήκες θερμοκρασίας, μακριά από υγρασία.
• Κρατήστε το μακριά από παιδιά.
• Μην χρησιμοποιείτε μετά την ημερομηνία λήξης.
• Για εναιώρημα: ακολουθήστε τις οδηγίες παρασκευής και τυχόν περιορισμούς μετά το άνοιγμα/την ανασύσταση.

Συχνές ερωτήσεις (FAQ)

1) Είναι η αμοξικιλλίνη κατάλληλη για τον πονόλαιμο;

Μπορεί να είναι κατάλληλη μόνο όταν υπάρχει υποψία ή επιβεβαίωση ότι η αιτία είναι βακτηριακή. Σε πολλές περιπτώσεις ο πονόλαιμος οφείλεται σε ιώσεις και τότε τα αντιβιοτικά δεν βοηθούν. Η κλινική αξιολόγηση καθορίζει την ανάγκη.

2) Πότε πρέπει να αρχίσω να νιώθω καλύτερα;

Σε αρκετούς ανθρώπους παρατηρείται βελτίωση μέσα σε 24–48 ώρες. Αν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται, επικοινωνήστε με γιατρό για επανεκτίμηση.

3) Μπορώ να πάρω αμοξικιλλίνη με άδειο στομάχι;

Συνήθως μπορείτε να την πάρετε και με άδειο στομάχι, αλλά αν σας προκαλεί στομαχική ενόχληση, προτιμήστε μετά από γεύμα. Ακολουθήστε τις οδηγίες του συγκεκριμένου σκευάσματος.

4) Τι γίνεται αν ξεχάσω μια δόση;

Πάρτε την μόλις το θυμηθείτε, εκτός αν πλησιάζει η επόμενη δόση. Σε αυτή την περίπτωση, παραλείψτε την ξεχασμένη και συνεχίστε κανονικά. Μην πάρετε διπλή δόση.

5) Μπορώ να πίνω αλκοόλ όσο παίρνω αμοξικιλλίνη;

Συνιστάται να αποφεύγετε το αλκοόλ όσο διαρκεί η θεραπεία, κυρίως λόγω πιθανής επιδείνωσης γαστρεντερικών ενοχλήσεων και λόγω της γενικότερης ανάγκης για καλύτερη ανάρρωση.

6) Υπάρχει περίπτωση να χρειαστώ άλλο αντιβιοτικό;

Ναι. Αν δεν υπάρχει κλινική βελτίωση, αν το αίτιο δεν είναι βακτηριακό, αν εμφανιστεί αλλεργία ή αν υπάρχει υποψία/ένδειξη αντοχής, μπορεί να απαιτηθεί διαφορετική θεραπεία.

7) Μπορεί η αμοξικιλλίνη να προκαλέσει διάρροια;

Είναι πιθανό να εμφανιστεί ήπια διάρροια ή διαταραχή στο στομάχι. Αν όμως η διάρροια είναι έντονη, επίμονη ή συνοδεύεται από αίμα/πυρετό/έντονο κοιλιακό άλγος, επικοινωνήστε άμεσα με γιατρό.

8) Τι να κάνω αν εμφανίσω εξάνθημα;

Εάν εμφανιστεί ήπιο εξάνθημα, σταματήστε την αυτο-απόφαση και επικοινωνήστε με επαγγελματία υγείας για αξιολόγηση. Αν συνυπάρχουν σημεία αλλεργίας (πρήξιμο, δυσκολία στην αναπνοή, κνίδωση), ζητήστε άμεση βοήθεια.

9) Η αμοξικιλλίνη “δένει” με φαγητό ή συμπληρώματα;

Σε γενικές γραμμές μπορεί να ληφθεί με ή χωρίς φαγητό. Ωστόσο, διαφορετικά συμπληρώματα και φάρμακα μπορεί να επηρεάζουν τη συνολική ανοχή ή άλλες παραμέτρους. Για οτιδήποτε συγκεκριμένο, επικοινωνήστε με φαρμακοποιό.

10) Υπάρχει κίνδυνος για εγκυμοσύνη ή θηλασμό;

Η χρήση αντιβιοτικών στην εγκυμοσύνη/θηλασμό απαιτεί εξατομικευμένη εκτίμηση από επαγγελματία υγείας. Αν είστε έγκυος ή θηλάζετε, ενημερώστε τον θεράποντα πριν από τη λήψη οποιουδήποτε φαρμάκου.

Συνοπτική υπενθύμιση

• Η αμοξικιλλίνη είναι αντιβιοτικό για βακτηριακές λοιμώξεις.
• Η σωστή λήψη, η τήρηση του σχήματος και η ολοκλήρωση της αγωγής είναι κρίσιμες.
• Το φαγητό συνήθως δεν εμποδίζει τη δράση—αν σας ενοχλεί, προτιμήστε μετά το γεύμα.
• Αποφύγετε το αλκοόλ όσο παίρνετε το φάρμακο.
• Ζητήστε άμεση βοήθεια αν εμφανιστούν σημεία αλλεργίας ή σοβαρή/αιματηρή διάρροια.

Προσοχή: Το παρόν κείμενο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά τις εξατομικευμένες οδηγίες από επαγγελματία υγείας. Για θέματα που αφορούν τη δική σας κατάσταση, τα συμπτώματα, το ιστορικό και τα άλλα φάρμακα που λαμβάνετε, απευθυνθείτε σε κατάλληλο φορέα υγείας.