Αλβενδαζόλη (Albendazole) – Πλήρης οδηγός για τη χρήση και την ασφάλεια
Η αλβενδαζόλη είναι ένα ανθελμινθικό φάρμακο που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία λοιμώξεων από παράσιτα, κυρίως σκουλήκια (ελμίνθες). Ανήκει στην κατηγορία των βενζιμιδαζολών και είναι γνωστή για την αποτελεσματικότητά της σε αρκετούς τύπους εντερικών παρασιτώσεων, καθώς και σε ορισμένες ειδικές παρασιτικές λοιμώξεις που απαιτούν πιο εξειδικευμένο θεραπευτικό σχήμα.
Στην Ελλάδα, η αλβενδαζόλη διατίθεται μέσω φαρμακείων ως φαρμακευτική αγωγή για συγκεκριμένες ενδείξεις, ανάλογα με τη μορφή (δισκία, σιρόπι/εναιώρημα όπου διατίθεται) και το αντίστοιχο θεραπευτικό πρωτόκολλο. Στον παρακάτω οδηγό συγκεντρώνουμε πρακτικές και κατανοητές πληροφορίες για το πώς δρα, πώς λαμβάνεται, τι αλληλεπιδράσεις μπορεί να εμφανιστούν και πότε χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
Βασικές πληροφορίες προϊόντος
- Δραστική ουσία: Albendazole (Αλβενδαζόλη)
- Θεραπευτική κατηγορία: Ανθελμινθικό / αντιπαρασιτικό
- Μορφές: Ανάλογα με το σκεύασμα (π.χ. δισκία ή/και εναιώρημα)
- Χρήση: Από του στόματος
- Στόχος: Εξάλειψη παρασίτων από το γαστρεντερικό σύστημα ή/και από άλλους ιστούς (σε επιλεγμένες ενδείξεις)
Σημείωση: Οι ακριβείς δοσολογίες διαφέρουν ανάλογα με την ηλικία, τη βάρος, το είδος του παρασίτου και τη σοβαρότητα της λοίμωξης. Πάντα να ακολουθείτε το σκεύασμα και τις οδηγίες που συνοδεύουν την αγωγή σας.
Πώς λειτουργεί (Μηχανισμός δράσης)
Η αλβενδαζόλη δρα κυρίως σε κυτταρικό επίπεδο μέσα στα παράσιτα. Αναστέλλει την πολυμερισμό της τουμπουλίνης, μιας πρωτεΐνης που είναι απαραίτητη για τον σχηματισμό μικροσωληνίσκων στα κύτταρα του παρασίτου. Αυτό οδηγεί σε διαταραχή της δομής και λειτουργίας των κυττάρων του παρασίτου και τελικά στην εξάλειψή του.
Επιπλέον, επηρεάζει βασικές βιοχημικές διεργασίες, μειώνοντας την ικανότητα επιβίωσης του παρασίτου. Σε πολλές περιπτώσεις, η δράση οδηγεί σε απομάκρυνση του παρασιτικού φορτίου από το έντερο, ενώ σε συγκεκριμένα νοσήματα μπορεί να επηρεάσει παράσιτα και σε άλλες περιοχές του σώματος.
Φαρμακοκινητική (Πώς απορροφάται και τι συμβαίνει στον οργανισμό)
Μετά τη λήψη από το στόμα, η αλβενδαζόλη μεταβολίζεται κυρίως στο ήπαρ. Ο ενεργός/βιοδραστικός μεταβολίτης είναι η αλβενδαζόλη σουλφοξείδη, η οποία είναι σημαντική για την αντιπαρασιτική δράση.
- Απορρόφηση: συνήθως βελτιώνεται όταν λαμβάνεται μαζί με τροφή, ιδιαίτερα με λιπαρό γεύμα.
- Μεταβολισμός: κυρίως στο ήπαρ.
- Αποβολή: κυρίως μέσω των νεφρών (μεταβολίτες).
- Διάρκεια δράσης: εξαρτάται από τη λοίμωξη και το σχήμα (συχνά απαιτούνται επαναλήψεις σε ορισμένα παράσιτα).
Επειδή ο μεταβολισμός επηρεάζεται από τη λειτουργία του ήπατος, σε θεραπείες με παρατεταμένη διάρκεια απαιτείται συνήθως ιατρική παρακολούθηση (π.χ. έλεγχοι ηπατικών ενζύμων), ειδικά σε άτομα με προϋπάρχουσες ηπατικές παθήσεις.
Τυπική χρήση – Για ποιες καταστάσεις προορίζεται
Η αλβενδαζόλη χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση παρασιτικών λοιμώξεων, ανάλογα με το είδος του παρασίτου. Μερικές από τις συχνότερες ενδείξεις περιλαμβάνουν:
- Εντερικές λοιμώξεις από στρογγυλά σκουλήκια (π.χ. ορισμένες ασκαριδώσεις ή παρόμοιες ελμινθιάσεις, ανάλογα με το σκεύασμα/οδηγίες).
- Λοιμώξεις από ταινίες (σε επιλεγμένες περιπτώσεις και με κατάλληλο σχήμα).
- Θεραπείες για παρασιτικές λοιμώξεις όπως η υδατιδική νόσος και άλλες εξωεντερικές μορφές (συνήθως απαιτούν εξειδικευμένο πρωτόκολλο).
- Ορισμένες περιπτώσεις σε συνδυασμένη ή επαναλαμβανόμενη αγωγή για την πλήρη εκρίζωση.
Οι ακριβείς ενδείξεις, η δοσολογία και η διάρκεια εξαρτώνται από τη διάγνωση και το παράσιτο. Αν δεν είστε βέβαιοι για την κατάσταση που σας αφορά, ενημερωθείτε από επαγγελματία υγείας.
Πότε και πώς να λαμβάνεται (Timing)
Οι συστάσεις για το timing μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με τη λοίμωξη και το σχήμα, ωστόσο υπάρχουν γενικοί πρακτικοί κανόνες:
- Λήψη με τροφή: συνήθως προτιμάται μαζί με γεύμα για καλύτερη απορρόφηση.
- Σταθερό ωράριο: αν λαμβάνεται για αρκετές ημέρες, προσπαθήστε να τηρείτε μια σταθερή ώρα.
- Επαναλαμβανόμενες δόσεις: σε ορισμένες ενδείξεις μπορεί να απαιτείται επανάληψη σε συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα για να καλυφθεί ο κύκλος του παρασίτου.
- Χαμένη δόση: αν παραλείψετε μια δόση, ακολουθήστε τις οδηγίες του σκευάσματος ή συμβουλευτείτε το φαρμακείο σας για το πώς να συνεχίσετε.
Για να επιτευχθεί το καλύτερο αποτέλεσμα, είναι σημαντικό να μην διακόπτεται η αγωγή νωρίτερα από το προγραμματισμένο διάστημα, ειδικά σε παρατεταμένα θεραπευτικά σχήματα.
Αλληλεπιδράσεις με τρόφιμα (Food interactions)
Η αλβενδαζόλη παρουσιάζει γενικά καλύτερη απορρόφηση όταν λαμβάνεται με τροφή, ιδίως όταν το γεύμα περιλαμβάνει λίπος. Για πρακτικούς λόγους:
- Προτιμήστε τη λήψη κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά από ένα γεύμα.
- Αποφύγετε να τη λαμβάνετε συστηματικά νηστική αν δεν σας έχει δοθεί διαφορετική οδηγία.
- Εάν έχετε ευαισθησία στο στομάχι, η λήψη με φαγητό μπορεί να μειώσει τη ναυτία.
Αν ακολουθείτε ειδική δίαιτα (π.χ. χαμηλή σε λιπαρά λόγω άλλης πάθησης), είναι χρήσιμο να ζητήσετε εξατομικευμένη συμβουλή για τον τρόπο λήψης.
Αλκοόλ και αλληλεπιδράσεις με φάρμακα (Alcohol & medicine interactions)
Αλκοόλ
Κατά τη διάρκεια της θεραπείας, συνιστάται να αποφεύγετε ή να περιορίζετε σημαντικά το αλκοόλ. Ο λόγος είναι ότι η αλβενδαζόλη μεταβολίζεται στο ήπαρ, ενώ το αλκοόλ μπορεί να επιβαρύνει επιπλέον τη λειτουργία του. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε θεραπείες με παρατεταμένη διάρκεια ή σε άτομα με ιστορικό ηπατικής νόσου.
Αλληλεπιδράσεις με φάρμακα
Ορισμένα φάρμακα μπορεί να επηρεάσουν το μεταβολισμό της αλβενδαζόλης ή να αυξήσουν τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών. Ενδεικτικά, φάρμακα που δρουν στους ηπατικούς ενζυμικούς μηχανισμούς μπορεί να επηρεάσουν τα επίπεδά της. Επομένως:
- Αναφέρετε στο φαρμακείο ή/και σε επαγγελματία υγείας όλα τα φάρμακα που λαμβάνετε (συμπεριλαμβανομένων συμπληρωμάτων).
- Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε φάρμακα που σχετίζονται με ηπατική επιβάρυνση ή που επηρεάζουν το μεταβολισμό στο ήπαρ.
- Μην ξεκινάτε/διακόπτετε αγωγές χωρίς καθοδήγηση.
Αν έχετε ήδη ξεκινήσει θεραπεία και σκέφτεστε να προσθέσετε αλβενδαζόλη, είναι καλό να γίνει ένας έλεγχος αλληλεπιδράσεων.
Δοσολογία – Γενικές πληροφορίες (ανάλογα με την ένδειξη)
Η δόση δεν είναι μία για όλους. Καθορίζεται από τον τύπο του παρασίτου, την ηλικία/βάρος, την πιθανή συμμετοχή άλλων οργάνων και το επιλεγμένο θεραπευτικό σχήμα. Παρακάτω παρουσιάζουμε ενδεικτικά γενικά πλαίσια ώστε να κατανοείτε τι μπορεί να συναντήσετε στις οδηγίες. Για ακριβείς δοσολογίες, ισχύει το συγκεκριμένο σκεύασμα και οι οδηγίες του θεράποντα.
| Παρασιτική λοίμωξη (ενδεικτικά) | Συχνό θεραπευτικό σχήμα | Σημείωση |
|---|---|---|
| Εντερικές ελμινθιάσεις | Συνήθως σύντομο σχήμα (ημέρες) ή επανάληψη σε συγκεκριμένο χρόνο | Μπορεί να απαιτείται επαναληπτική δόση ανάλογα με τον κύκλο του παρασίτου. |
| Λοιμώξεις από ταινίες | Συγκεκριμένες ημέρες και ορισμένες φορές συνδυασμός με άλλες οδηγίες | Η διάγνωση/τύπος ταινίας επηρεάζει το πλάνο. |
| Εξωεντερικές μορφές (π.χ. υδατιδική νόσος) | Παρατεταμένη αγωγή με κύκλους και παρακολούθηση | Απαιτεί στενή ιατρική παρακολούθηση και εξετάσεις. |
Πρακτικό σημείο: Ανάλογα με το προϊόν, η αλβενδαζόλη μπορεί να διατίθεται σε διαφορετικές περιεκτικότητες. Είναι σημαντικό να ελέγχετε πάντα τι γράφει η συσκευασία για το πόσα mg περιέχει κάθε μονάδα και να τηρείτε την ακριβή συνταγή/οδηγία που σας έχει δοθεί για την περίπτωσή σας.
Ασφάλεια και πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες
Όπως όλα τα φάρμακα, η αλβενδαζόλη μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες. Οι περισσότερες είναι ήπιες και παροδικές, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να απαιτείται ιατρική αξιολόγηση.
Συχνές ή αναμενόμενες ανεπιθύμητες ενέργειες
- Γαστρεντερικές: ναυτία, κοιλιακή δυσφορία, πόνος στο στομάχι, διάρροια.
- Κεφαλαλγία: πονοκέφαλος.
- Ζάλη ή αίσθημα κόπωσης σε ορισμένα άτομα.
Λιγότερο συχνές αλλά σημαντικές
- Αλλαγές στις ηπατικές εξετάσεις (ιδιαίτερα σε παρατεταμένη χρήση).
- Δερματικές αντιδράσεις (π.χ. εξάνθημα).
- Αλλαγές στο αίμα (π.χ. σε σπάνιες περιπτώσεις με παρατεταμένη θεραπεία).
Πότε να ζητήσετε άμεσα βοήθεια
Επικοινωνήστε άμεσα με ιατρό ή επείγουσα δομή αν εμφανίσετε:
- Σημάδια αλλεργικής αντίδρασης (π.χ. δύσπνοια, έντονο εξάνθημα, πρήξιμο).
- Σοβαρή ή επίμονη κοιλιακή δυσφορία ή εμετούς.
- Σημεία πιθανής ηπατικής επιβάρυνσης (π.χ. ίκτερος, σκουρόχρωμα ούρα, έντονη κόπωση).
Ειδικές ομάδες – αυξημένη προσοχή
- Ηπατική νόσος ή αυξημένες τρανσαμινάσες: συχνά απαιτείται παρακολούθηση.
- Παιδιά: η δόση υπολογίζεται με βάση ηλικία/βάρος και πρέπει να χρησιμοποιείται σωστή μορφή/περιεκτικότητα.
- Εγκυμοσύνη: η χρήση μπορεί να χρειάζεται αυστηρή εκτίμηση ανά περίπτωση.
- Θηλασμός: απαιτείται προσεκτική συμβουλή για το κατά πόσο ταιριάζει στην περίπτωσή σας.
Πρακτικές συμβουλές για αποτελεσματική και ασφαλή χρήση
Για να μεγιστοποιήσετε την αποτελεσματικότητα και να μειώσετε την πιθανότητα επαναμόλυνσης:
- Τηρήστε το πλήρες σχήμα σύμφωνα με τις οδηγίες.
- Υγιεινή χεριών: συχνό πλύσιμο με σαπούνι, ιδιαίτερα μετά την τουαλέτα και πριν το φαγητό.
- Καθαρισμός ρούχων/κλινοσκεπασμάτων όταν υπάρχει υποψία λοίμωξης σε σπίτι/οικογένεια (ιδίως σε περιπτώσεις που το παράσιτο μεταδίδεται εύκολα).
- Αποφυγή επαφής με μολυσμένα περιβάλλοντα (π.χ. άπλυτα τρόφιμα, ακαθάριστα χέρια).
- Ενημερώστε για τα μέλη του νοικοκυριού: σε ορισμένες περιπτώσεις απαιτείται αξιολόγηση ή θεραπεία και σε άλλους, ώστε να αποτραπεί η επανεμφάνιση.
- Παρακολούθηση συμπτωμάτων: αν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται, ζητήστε ιατρική συμβουλή.
Αν λαμβάνετε αγωγή για παρατεταμένο διάστημα, η τήρηση ραντεβού για εξετάσεις (όπου ενδείκνυται) είναι κρίσιμη για την ασφάλεια.
Εναλλακτικές επιλογές
Αν και η αλβενδαζόλη είναι ένα ευρέως χρησιμοποιούμενο ανθελμινθικό, υπάρχουν και άλλες επιλογές ανάλογα με το παράσιτο. Ο κατάλληλος “εναλλακτικός” θεραπευτικός δρόμος εξαρτάται από τη διάγνωση, την ηλικία και το ιστορικό.
- Μεβενδαζόλη (άλλη βενζιμιδαζόλη): σε ορισμένες εντερικές παρασιτώσεις μπορεί να χρησιμοποιείται εναλλακτικά.
- Πραζικουαντέλη: χρησιμοποιείται σε ειδικές λοιμώξεις από ταινίες.
- Πιραντέλη παμοάτη: χρησιμοποιείται σε ορισμένες εντερικές λοιμώξεις, ειδικά σε σκουλήκια που επηρεάζουν κυρίως το έντερο.
- Άλλες ειδικές αγωγές σε πιο περίπλοκες περιπτώσεις (π.χ. εξωεντερικές μορφές) μπορεί να περιλαμβάνουν συνδυασμούς ή διαφορετικές κατηγορίες.
Η σωστή επιλογή εξαρτάται από την ακριβή αιτία. Γι’ αυτό, είναι σημαντικό να βασίζεστε σε διαγνωστικά ευρήματα ή/και ιατρική εκτίμηση.
Πλαίσιο αγοράς και κανονιστικό/νομικό στη Ελλάδα
Στην Ελλάδα, η κυκλοφορία και διάθεση των φαρμάκων υπόκειται σε αυστηρούς κανόνες. Η αλβενδαζόλη διατίθεται μέσω των νόμιμων καναλιών διανομής και είναι διαθέσιμη σε φαρμακεία. Η νομοθεσία και οι οδηγίες υγείας μπορούν να επηρεάζουν:
- Τη διαθεσιμότητα διαφορετικών μορφών (δισκία/εναιώρημα).
- Τις συσκευασίες και περιεκτικότητες που διατίθενται.
- Τις ενημερώσεις σε φύλλα οδηγιών χρήσης ή θεραπευτικά πρωτόκολλα.
- Τις πρακτικές εμπορίας και τις διαδικασίες που ακολουθούν οι νόμιμοι προμηθευτές.
Για την ασφαλή χρήση, ανατρέξτε πάντα στο Φύλλο Οδηγιών Χρήσης που συνοδεύει το συγκεκριμένο σκεύασμα που αγοράζετε, καθώς και στις ενημερώσεις που ισχύουν στη χώρα μας.
Πρόσφατη καθοδήγηση και πρακτικές συστάσεις
Παρά το ότι οι βασικές αρχές της αντιπαρασιτικής θεραπείας παραμένουν σταθερές, οι πρακτικές οδηγίες μπορεί να ανανεώνονται ανάλογα με: επιδημιολογικά δεδομένα, νέες κλινικές πληροφορίες, και εθνικές/ευρωπαϊκές συστάσεις.
- Αξιολόγηση διάγνωσης: η σωστή αναγνώριση του παρασίτου βοηθά στην επιλογή του κατάλληλου σχήματος.
- Παρακολούθηση ηπατικής λειτουργίας σε παρατεταμένη χρήση: συχνά προτείνεται εργαστηριακός έλεγχος.
- Πρόληψη επαναμόλυνσης: έμφαση στην υγιεινή και στη διαχείριση του οικιακού περιβάλλοντος.
- Συμμόρφωση στο πρόγραμμα: πλήρης ολοκλήρωση των ημερών/κύκλων, όπου απαιτείται.
Αν έχετε συγκεκριμένη διάγνωση, ρωτήστε στο φαρμακείο σας ή σε ιατρό για τυχόν ειδικές οδηγίες που ισχύουν για το συγκεκριμένο παράσιτο και ηλικιακή ομάδα.
Διανομή/διαθεσιμότητα και παράδοση στην Ελλάδα
Συνήθως η αλβενδαζόλη διατίθεται σε περισσότερες από μία περιεκτικότητες ή/και μορφές, ανάλογα με τη διαθέσιμη εμπορική κυκλοφορία στην αγορά. Η διαθεσιμότητα μπορεί να ποικίλλει ανά περιοχή και χρόνο.
- Διαθεσιμότητα: ελέγχεται πριν από την ολοκλήρωση της παραγγελίας.
- Χρόνος παράδοσης: εξαρτάται από τη διαδικασία logistics και τη ζώνη παράδοσης.
- Συσκευασία: παραλαμβάνετε τη φαρμακευτική συσκευασία με την ετικέτα και το φύλλο οδηγιών.
- Υποστήριξη: μπορείτε να ζητήσετε βοήθεια από το εξειδικευμένο προσωπικό για τη μορφή/περιεκτικότητα.
Για την καλύτερη εξυπηρέτηση, αναφέρετε πάντα την ηλικία και (όπου χρειάζεται) το βάρος του ατόμου για το οποίο προορίζεται η αγωγή, ώστε να επιλεγεί η σωστή μορφή και δοσολογία σύμφωνα με τις οδηγίες του σκευάσματος.
Συχνές ερωτήσεις (FAQ)
1) Σε ποιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται η αλβενδαζόλη;
Χρησιμοποιείται για θεραπεία παρασιτικών λοιμώξεων (ελμινθιάσεων), ανάλογα με το είδος του παρασίτου. Το ακριβές σχήμα ποικίλλει και για εξωεντερικές μορφές μπορεί να απαιτείται παρατεταμένη παρακολούθηση.
2) Πρέπει να τη λαμβάνω με φαγητό;
Συνήθως συστήνεται να λαμβάνεται μετά ή κατά τη διάρκεια γεύματος, καθώς η απορρόφηση μπορεί να είναι καλύτερη. Ακολουθήστε τις οδηγίες του συγκεκριμένου σκευάσματος.
3) Μπορώ να πιω αλκοόλ όσο παίρνω αλβενδαζόλη;
Καλό είναι να αποφεύγετε ή να περιορίζετε σημαντικά το αλκοόλ. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε παρατεταμένη θεραπεία ή σε άτομα με ηπατική επιβάρυνση.
4) Αν ξεχάσω μια δόση, τι κάνω;
Εξαρτάται από το πότε το θυμηθήκατε και το πρόγραμμα που ακολουθείτε. Ελέγξτε τις οδηγίες του σκευάσματος ή επικοινωνήστε με το φαρμακείο για να σας καθοδηγήσει σωστά. Μην διπλασιάζετε τη δόση χωρίς οδηγία.
5) Ποιες ανεπιθύμητες ενέργειες είναι πιο πιθανές;
Συχνά μπορεί να εμφανιστούν γαστρεντερικές ενοχλήσεις (ναυτία, κοιλιακή δυσφορία, διάρροια) και πονοκέφαλος. Αν επιμείνουν ή είναι έντονες, ζητήστε συμβουλή.
6) Πότε χρειάζεται έλεγχος αίματος ή/και ηπατικών ενζύμων;
Συνήθως απαιτείται περισσότερη παρακολούθηση σε παρατεταμένα θεραπευτικά σχήματα ή σε άτομα με ηπατικές προϋπάρχουσες καταστάσεις. Ακολουθήστε τις οδηγίες του θεράποντα και του φύλλου οδηγιών.
7) Μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε παιδιά;
Ναι, μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε παιδιά, αλλά η δόση πρέπει να προσαρμόζεται με βάση την ηλικία και/ή το βάρος και τη μορφή του σκευάσματος. Ζητήστε καθοδήγηση για τη σωστή περιεκτικότητα.
8) Είναι αποτελεσματική αν υπάρχει επαναμόλυνση στο σπίτι;
Η αλβενδαζόλη θεραπεύει το άτομο που λαμβάνει την αγωγή. Ωστόσο, αν συνεχιστεί η έκθεση σε μολυσμένο περιβάλλον, μπορεί να υπάρξει επαναμόλυνση. Η υγιεινή και η αξιολόγηση των μελών του νοικοκυριού βοηθούν.
9) Υπάρχουν εναλλακτικές αντί της αλβενδαζόλης;
Υπάρχουν άλλες αντιπαρασιτικές επιλογές (π.χ. μεβενδαζόλη, πραζικουαντέλη, πιραντέλη παμοάτη), ανάλογα με το παράσιτο. Η επιλογή πρέπει να γίνεται με βάση την ένδειξη.
10) Πώς πρέπει να φυλάσσεται;
Φυλάξτε το σκεύασμα σύμφωνα με τις οδηγίες της συσκευασίας (π.χ. θερμοκρασία, προστασία από υγρασία/φως). Κρατήστε το μακριά από παιδιά.
Συνοπτικά
Η αλβενδαζόλη είναι ένα αποτελεσματικό ανθελμινθικό φάρμακο που δρα παρεμβαίνοντας στον κυτταρικό μηχανισμό των παρασίτων. Η λήψη με τροφή μπορεί να βελτιώσει την απορρόφηση, ενώ η αποφυγή αλκοόλ είναι ιδιαίτερα σημαντική λόγω πιθανής επίδρασης στον μεταβολισμό στο ήπαρ. Η δοσολογία και η διάρκεια εξαρτώνται από την ένδειξη, ενώ σε παρατεταμένες θεραπείες συνήθως απαιτείται παρακολούθηση.
Αν έχετε απορίες σχετικά με τη σωστή μορφή, την προετοιμασία της λήψης ή την ασφάλεια με βάση το ιστορικό σας, ενημερωθείτε από το φαρμακείο σας.

